Şartlı Nakit Transferi Nedir?
Sosyal Riski Azaltma Projesi'nin Şartlı Nakit Transferi kapsamında, yoksulluk nedeniyle çocuklarını okula kaydettiremeyen, gönderemeyen veya okuldan almak zorunda kalan, okul öncesi çocuklarını düzenli sağlık kontrollerine götüremeyen ailelerin ya da düzenli sağlık kontrollerini yaptıramayan anne adaylarının ekonomik yönden desteklenmesi ve Türkiye'de düzenli bir nakit sosyal yardım sistemin yerleştirilmesi açısından bir ilk gerçekleştirilmektedir.

Şartlı Nakit Transferi, temel sağlık ve eğitim hizmetlerine tam olarak erişmelerini teşvik etmek için nüfusun en yoksul %6'lık kesimini hedef alan temel bir sosyal güvenlik ağıdır.

Kimler Başvurabilir?
Ekonomik güçlükler nedeniyle çocuklarını okula gönderemeyen ve düzenli sağlık kontrollerini yaptıramayan, nüfusun en yoksul %6'lık kesimine dahil olan aileler, ŞNT'nin temel hedef kitlesidir. Bu kapsamda, sosyal güvencesi olmayan ve

1. bebek bekleyen ve/veya
2. 0-6 yaş grubu ve/veya
3. okul çağında çocuğu olan aileler,

Şartlı Nakit Transferi uygulamasından faydalanmak üzere başvuru yapabilirler.

Başvuruların anneler tarafından yapılması teşvik edilmelidir. Annenin hayatta olması durumunda, ödemeler anneler adına açılan hesaplara yapılacağı için, başvurunun annelerce yapılması yönünde SYDV'lerce yönlendirme yapılması, ileri aşamalarda işlem kolaylığı sağlayacaktır.

Babanın aile adına başvurmak istemesi durumunda, babanın başvurusu geri çevrilmez; ancak, ödemenin anneye yapılabilmesi için başvuru formunun Bölüm 2'si eksiksiz olarak doldurulur ve annenin okunaklı nüfus cüzdanı fotokopisi istenir. Annenin vefat etmiş olması veya ailede boşanma olması durumunda, şayet velayetin babaya verildiği gerekli belgelerle ispat edilirse, çocuğun babayla yaşadığı başvuru formunun ilgili sorusunda açıkça belirtilir ve ödemeler babaya yapılır.

Anne ile baba arasında resmi nikah olmaması ve aynı zamanda babanın veya annenin başka birisiyle resmi nikahı bulunmaması durumunda, resmi nikah ve resmi nüfus kaydı teşvik edilir. Anne veya babanın başka birisiyle resmi nikahı olması durumunda ise, çocuklar kiminle yaşıyorsa başvuru çocuğun birlikte yaşadığı kişiden alınır.

Çocuğun birlikte yaşadığı kişinin resmi vasi olmaması durumunda, bu çocuklar için yapılacak başvurular, başvuru sahibinin (anne, baba, teyze, dede, vb.) durumunun incelenmesi üzerine çocuğun o kişi ile yaşadığına dair resmi kanıt (ikamet belgesi) alınması ve Mütevelli Heyeti'nin başvuru sahibinin fayda sahibinden sorumlu olduğu ve fayda sahibi adayının eğitim ve/veya sağlık hizmetlerinden yararlanmak için şartlı nakit desteğine ihtiyaç duyduğunu resmi olarak onaylaması halinde, çocuğun birlikte yaşadığı kişiden alınabilir.

Başvuru sahiplerinin ve eşlerinin SSK, Bağ-Kur veya EMSAN kurumlarında sosyal güvenceleri bulunuyorsa, bu kişilere Şartlı Nakit Transferi uygulamasından faydalanamayacakları belirtilir. Yine de başvurmak isteyen kişilerin başvuruları alınır ve sisteme girilir; ancak başvuruyu yapan kişinin herhangi bir sosyal güvenceye sahip olduğu sisteme girilirse, bu kişinin hak sahibi olması sistem tarafından engellenir. Başvuru sahibinin veya eşinin zorunlu Bağ-Kur veya tarım sigortalısı olması, maddi imkansızlıklar nedeni ile sigorta borcunu ödeyememesi ve bu durumun SYDV tarafından tespit edilerek Mütevelli Heyeti tarafından resmi olarak onaylanması halinde, bu kişiler sosyal güvenceleri yokmuş gibi değerlendirilir.

Başvuru, Kayıt, Kabu Belgeleril
Şartlı Nakit Transferi uygulamasından faydalanabilmek için bir başvuru formu doldurulmalıdır. Başvuru formları, 4 bölüm halinde hazırlanmıştır. Formda, başvuru sahibinin, eşinin ve çocuklarının demografik bilgileri ile hane bilgileri sorulmaktadır.

Başvuru formlarının dağıtımı ile ilgili olarak birden fazla yöntem tercih edilebilir. Başvuru formları Vakıflarda teslim alınabileceği gibi, okullarda, sağlık kurumlarında ve mahalle muhtarlıklarında da teslim alınabilecektir. Bu amaçla, Vakıflarda, okullarda, sağlık ocaklarında ve muhtarlıklarda başvuru formlarının yer aldığı ve isteyen vatandaşların formları alabilecekleri birer “Başvuru Kutusu” oluşturulur ve başvuru formları Vakıflarca çoğaltılarak bu kutulara konur.

Başvuru formlarının dağıtımı ile ilgili hangi yöntem tercih edilirse edilsin, formların eksiksiz olarak doldurulduğu Vakıf çalışanları tarafından kontrol edildikten sonra teslim alınması gerekir. Başvurular, üç şekilde teslim alınabilir:

• SYDV Merkezlerinde: Okuryazar olmayan veya başvuru formlarını doldurmada yardıma ihtiyacı olanlara, gerekli destek Vakıf personeli tarafından sağlanır.

• Hanelerde: Ulaşım, sağlık, vb. nedenlerle SYDV merkezlerine gelemeyecek durumda olan kişilere kolaylık sağlamak amacıyla, SYDV personeli ve/veya diğer kurumlardan görevlendirilecek geçici personel vasıtasıyla haneleri ziyaretle, başvuru formlarının doldurulup imzalanması sağlanabilir. Bu takdirde, formun doldurulmasından sorumlu kişi/kurumlar, doldurulmuş ve imzalanmış formları SYDV merkezlerine toplu olarak teslim ederler.

• Diğer: SYDV'ler tayin ettikleri mekanlarda (okul, spor tesisleri, köy odaları, sağlık evleri gibi toplum merkezlerinde) başvuru sahiplerine randevu vererek başvuruları kabul edebilirler. Böylece, ilçe vakfına gelemeyecek bölgelerin dışlanması önlenecektir. Burada da yine, formun doldurulmasından sorumlu kişi/kurumlar, doldurulmuş ve imzalanmış formları kontrol ettikten sonra SYDV merkezlerine toplu olarak teslim ederler.

• Yeşil Kart Sahipleri İçin:
  1. Yeşil kartın ön sayfası ile vize yapılmış bölümünün fotokopisi
  2. İkametgah belgesi
  3. Başvuru sahibi ve çocuklarının nüfus cüzdan fotokopileri
  4. Başvuru sahibi ve çocuklarının T.C. kimlik numaraları
  5. Öğrenci belgeleri (eğitim yardımı için)
  6. Sağlık raporu (gebelik yardımı için)
  7. Gerektiği durumlarda vasilik belgesi
• 2022 Sayılı Kanun Kapsamında Maaş Alanlar İçin:
  1. Maaş kimlik kartı fotokopisi
  2. İkametgah belgesi
  3. Başvuru sahibi ve çocuklarının nüfus cüzdan fotokopileri
  4. Başvuru sahibi ve çocuklarının T.C. kimlik numaraları
  5. Öğrenci belgeleri (eğitim yardımı için)
  6. Sağlık raporu (gebelik yardımı için)
  7. Gerektiği durumlarda vasilik belgesi
• Diğer Başvurular İçin:
  1. Çocuğun hem anne hem de babası (veya vasisi) adına SSK, BAĞKUR ve Emekli Sandığı'na kayıtlı olmadıklarına dair belge (mevcut ise başvuru sahibi tarafından temin edilecek; değil ise Vakıf tarafından temin edilecektir).
  2. İkametgah belgesi
  3. Başvuru sahibi ve çocuklarının nüfus cüzdan fotokopileri
  4. Başvuru sahibi ve çocuklarının T.C. kimlik numaraları
  5. Öğrenci belgeleri (eğitim yardımı için)
  6. Sağlık raporu (gebelik yardımı için)
  7. Gerektiği durumlarda vasilik belgesi

Gebelik yardımı başvurularında, başvuru sahibinin getirmiş olduğu sağlık raporuna istinaden kişinin gebelik yardımı adayı olduğu belli olacaktır. Hak sahibi belirleme işleminden sonra; kendisinin ya da eşinin hak sahibi olduğunu gören gebe kadın, sağlık ocağına giderek gebelik muayenesini yaptıracak ve gebeliğinin kaçıncı haftasında olduğunu gösterir belgeyi Vakfa getirecektir. Vakıf görevlisi, sisteme gebelik bilgisi girişini yapacaktır. Bu giriş sırasında kadının gebelik haftası belgede belirtildiği şekilde işlenecektir.

Kişilerin yeşil kartlarının başka bir ilçeden olması durumunda, yeşil kartı yokmuş gibi işlem görürler. Bu başvuru sahipleri için gerekli tüm incelemeler yapılır. Kişiler yeşil kart almaya zorlanamazlar.

Başvurular sırasında, tüm evrakın eksiksiz teslim alınmasına ve özellikle kimlik fotokopilerinin okunaklı olmasına dikkat edilmelidir. Başvuru formlarındaki tüm sorular son derece önemlidir ve boş bırakılmamalıdır. Başvuru formunun doldurulması ile ilgili ayrıntılı bilgiler ve talimatlar, formun ikinci sayfasında verilmektedir.

Başvurular teslim alınırken, başvuru sahibine, hak sahiplerinin SYDGM tarafından merkezde belirleneceği, verilen bilgilerin doğruluğunun araştırılacağı, hak sahibi olsalar bile doğru beyanda bulunmadığı tespit edilenlerin sistemden çıkarılacakları, uygulamanın gereği olan koşulları yerine getirmedikleri takdirde hak sahipliği konumlarını yitirecekleri hususu vurgulanır.

Daha fazla bilgi için: Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonu