SARIVELİLER İLÇESİ GENEL BİLGİLER
Sarıveliler İlçemiz İç Anadolu Bölgesinin Güneyinde Orta Torosların Güney yamaçlarında Göksu havzasını kapsayan, Taşeli Platosunda yer alan İlçemizin doğusunda Ermenek, kuzey doğusunda Başyayla, kuzeyinde Taşkent, güneyinde Gazipaşa, güney batısında Alanya İlçeleri ile çevrilidir. İlçemiz sınırları aynı zamanda Karaman-Konya ve Karaman-Antalya İl sınırlarının bir kısmını oluşturmaktadır.
• TARİHİ VE COĞRAFİ YAPISI
• Tarihi Yapı :
İlçemizin, İlk kuruluşu ve yerleşim yeri oluşu hakkında elimizde kesin bir bilgi olmamakla beraber, İlçenin Romalılar devrinde ilk yerleşim yeri olarak kurulmuş olabileceği tahmin edilmektedir. Ancak İlçemizin çevresinde bulunan tarihi kalıntılar ile Göktepe ve Uğurlu Körüstanlarındaki kabartmalar ve kaya mezarlarının incelenmesinden M.Ö. 2000 li yıllarda yerleşim yeri olarak kurulduğu tahmin edilmektedir. Karamanoğlu Beyliği zamanında Ermenek'e bağlı bir yerleşim yeri olmuştur. Selçuklu Sultanlarından Alaaddin Keykubat'ın Alanya'nın fethi sırasında Erenler Dağında ve Civandere köyümüzdeki At Meydanı mevkiinde konakladıkları rivayet olunmaktadır.
Osmanlı Devleti zamanında Ermenek'e bağlı bir yerleşim yeri olarak kalan ilçemiz, Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren 1967 yılına kadar köy statüsünde olup,1967 yılında Turcalar ve K.Karapınar köyleri ile Sarıveliler köyünün birleşmesi ile kasaba olmuş, 27 Mayıs 1990 tarihinde ise 3644 sayılı yasa ile İlçe olmuş, 30 Ağustos 1991 tarihinde İlçe Kaymakamının göreve başlaması ile İlçelik statüsüne kavuşmuştur.
• Coğrafi Durumu:
1- Arazi Yapısı : İlçemizin deniz seviyesinden yüksekliği ortalama olarak 1650 m . olup, bu yükseklik yaylalarımızda 1850 m kadar ulaşmaktadır. İlçemiz 343 Km2 lik bir alan kaplamaktadır. Yerleşim olarak Orta Torosların eteklerinde kurulduğundan dolayı bölgemiz dağlık olup, tarım arazileri ise kıt, yamaç arazilerde tarım yapılmaktadır. İlçemizden Göksu ırmağının kolları geçmekte olup, bu çaylar derin vadiler oluşturmuştur. İlçenin tamamında %30 eğim bulunmaktadır
2- İklim Yapısı :İlçemizin tamamında karasal iklim hakimdir. Yazları oldukça sıcak ve kurak, kışları ise sert ve kar yağışlıdır. Kış aylarında bol kar yağışı olduğundan dolayı bol miktarda su kaynakları vardır. İklime dayalı olarak İlçe genelinde geniş orman arazileri bulunmakta olup, yine yaz aylarında İklime dayalı olarak Alanya,Gazipaşa,Anamur ilçelerinden aşiretler İlçemiz sınırları içerisinde bulunan Barcın Yaylasına yaylaya çıkmaktadır..
B-DEMOĞRAFİK YAPI (NÜFUS)
İlçemizin 2000 yılı nüfus sayımına göre İlçe Merkezinde 6718, kasaba ve köylerimizde ise 14590 olmak üzere toplam 21308 nüfus bulunmaktadır. 343 Km2 alana sahip olan ilçemizde 1 km2 ye 57 kişi düşmektedir Nüfus artış hızı ise İlçe merkezinde %25,07, köylerde ise %22,85 olup, ilçe genelinde ise %23,54 dür. İlçemizde karışık kökenli nüfus bulunmamakta, tamamı Türkçe konuşmaktadır. İlçemiz Nüfus yoğunluğu bakımından, il içerisinde en yoğun nüfus bulunduran İlçedir. Nüfus artış hızı en yüksek ve en genç nüfusa sahip ilçedir. Nüfusun % 50 si 21 yaşın altındadır.
C- İDARİ DURUM :
İlçemiz 27 Mayıs 1990 tarihinde 3644 Sayılı Kanun ile Karaman İline bağlı bir İlçe haline gelmiş, 30 Ağustos 1991 tarihinde İlçe Kaymakamının göreve başlaması ile fiilen İlçelik statüsüne kavuşmuştur. İlçe merkezinde 8 mahalle, Göktepe kasabasında 5 mahalle olmak üzere toplam 13 mahalle, 13 köy ile 1 mezra (Koçaşlı-Göksu) ve bir belde belediyesi ile Merkez belediyesinden oluşmaktadır. Kaymakamlığa bağlı olarak Bakanlıkların taşra teşkilatlarından Tarım Müdürlüğü, Malmüdürlüğü, Sağlık Grup Başkanlığı, Milli Eğitim Müdürlüğü, Müftülük, Tapu Sicil Müdürlüğü, Posta İşletme Müdürlükleri kurulmuştur. İlçe Jandarma Komutanlığı, Nüfus Müdürlüğü ve Özel İdare Müdürlüğü Kaymakamlığa bağlı olarak hizmet vermektedirler. Ayrıca İlçe Adliyesi, MEDAŞ ve Orman İşletme Şefliği (Göktepe) kurulmuş olup, Göktepe Orman İşletme Şefliği Ermenek İlçesinde görev yapmaktadır. Karayolları ve Köy Hizmetleri ve TELEKOM ise Ermenek teşkilatına bağlı olarak hizmet vermekte olup, Karayollarının Adiller köyünde bir bakım evi bulunmaktadır.
D- SOSYAL DURUM :
a) Konut : Köy tipi sosyal yaşantıdan şehir anlayışına uygun yaşam düzeyine geçiş döneminde bulunan ilçemizde mevcut konutların yarıdan fazlası kargir olup, modern şehircilik anlayışına uygun planlı bir şehirleşme yoktur. İlçemizde genelde konut sıkıntısı çekilmektedir. Son zamanlarda İlçe merkezinde yeni binalar yapılmaya başlanmış ancak halen bina yetersizliği görülmektedir.
b) Sosyal Yapı : İlçemiz genelinde okuma-yazma oranı %90 olup, bu oran köylere göre değişiklik arz etmektedir. İlkokulu bitirenlerin %25 i orta öğretime devam etmekte, yüksek okula devam edenlerin okul çağındakilere oranı ise % 5 tir. 2004–2005 Eğitim öğretim yılında okul öncesi eğitim oranı % 30 dur. İlçe genelinde aileler bir birlerine bağlı, yardımlaşmayı seven bir aile yapısına sahiptir.
c- İş, Çalışma Hayatı ve sosyal Güvenlik.
1- İş Hayatı : İlçe halkının tamamına yakın kısmı genelde tarım, hayvancılık ve arıcılık yaparak geçimlerini sağlamaktadırlar. İlçede sanayi siteleri ve iş alanları bulunmamakta, küçük demircilik ve diğer el sanatları işletmeciliği yapılmaktadır. İlçemiz genelde fakir bir bölge olup, İlçe merkezi ve köylerimizde düzenli bir gelir kaynağı bulunmadığından diğer illere göç verir durumdadır. İlçe halkının büyük bir kısmı genelde tarım, inşaat ve Turizm sektöründe çalışmak üzere Antalya, İzmir, Konya ve diğer illere çalışmaya gitmişlerdir. Son yıllarda özellikle tekstil sektöründe çalışmak üzere önemli ölçüde vatandaşımız İstanbul'a gitmişlerdir. İstanbul'daki vatandaşlarımız burada bir dernek kurarak (Sarıveliler ve Köyleri Sosyal Yardımlaşma Derneği) İlçemiz ile olan bağını koparmamaya çalışmaktadırlar. Yine Göktepe kasabasında önemli ölçüde vatandaşımız yurt dışında işçi olarak çalışmaktadır.
2- Sosyal Güvenlik : İlçemiz genelinde vatandaşların kendi hesabına çalıştıklarından önemli ölçüde Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına bağlı bulunmamışlardır. Sağlık Grup Başkanlığınca yapılan ETF çalışmalarına sonucuna göre ;
a) Bağ-Kur: İlçe genelinde 1539 Bağ-Kur sigortalısı bulunmaktadır.
b) SSK: İlçe genelinde 1720 SSK sigortalısı ve 898 kişi ise emekli sandığına tabi olduğu tespit edilmiştir.
c) Sosyal Hizmetler ve Yardımlar : 31 Aralık 2005 tarih itibariyle Sarıveliler Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfınca 169 kişiye Sağlık yardımı olarak 22.548,71YTL, eğitim yardımı olarak 746 kişiye 45.450 YTL, geçim temin edici yardım olarak 405 kişiye 62.510 YTL, barınma yardımı olarak 7 kişiye 3.500 YTL,Yiyecek yardımı olarak 547 kişiye 27.372,75 YTL, ve diğer yardımlar olarak 4 kişiye 475 YTL,2 Kişiye Özürlüler Yardımı olarak 125 YTL, Proje destekleri yardımı olarak 2559 kişiye 87.768 YTL Afet yardımı olarak 1 kişiye 250 YTL, Bir defaya mahsus yapılan yardım olarak 533 kişiye 23 880 YTL olmak üzere toplam 5573 kişiye 273.879,46 YTL yardım yapılmıştır.
e) Yeşilkart.: 3816 Sayılı Yasa gereği olarak vatandaşların yeşilkart talepleri ile ilgili iş ve işlemleri Sağlık Grup Başkanlığınca takip edilmekte olup, 31 Aralık 2005 tarih itibariyle İlçemiz genelinde 5719 kişiye yeşilkart verilmiştir.
E- EĞİTİM, KÜLTÜR, TURİZM, VE SPOR
a) Eğitim :
1-Okul Öncesi : 2005-2006 eğitim-öğretim yılında İlçemizde okul öncesi eğitim sadece ana sınıfı bazında yapılmaktadır. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfımızca Şubat 2005'te Okul Öncesi Çocuk Eğitimi projesi hazırlanarak Proje Koordinasyon Birimine gönderilmiştir. Bu proje PKB tarafından 12.500 YTL bütçe ile 5 okulda 5 anasınıfı açılması şartı ile onaylanmıştır. Bu proje kapsamında 5 anasınıfı mefruşatı alınmıştır. Ayrıca ilçemizde açılması planlanan 16 yeni anasınıfı için çalışmalarımız sonucu Karaman İl Daimi Encümenince 100.000 YTL lik ödenek ayrılmış bu ödeneğin 50.000 YTL si İl Özel İdaresi tarafından Sarıveliler Kaymakamlığı Köylere Hizmet Götürme Birliğimize aktarılmıştır. Aktarılan bu ödeneğin 36.124 YTL lik kısmı ile 9 anasınıfı için mefruşat alımı yapılmıştır. 2 anasınıfının malzemesi de önceden bulunmaktadır. Şu anda İlçemiz Genelinde 19 anasınıfında 373 çocuğumuz eğitim görmektedir.
2-İlköğretim : 2004-2005 Eğitim-öğretim yılında İlçemizde 5 adet 2. kademesi bulunan ilköğretim okulu 12 adet Birleştirilmiş sınıflı okul, ve 1 tane 2. kademesi olmayan ilköğretim okulu bulunmaktadır. Bu okullarımızda 1018 erkek, 1037 kız öğrenci olmak üzere toplam 2055 öğrenci eğitim görmektedir. Kız çocuklarının okuma yazma oranı erkeklerden daha yüksektir. İlçemizden 45 öğrenci Ermenek YİBO da eğitime devam etmiş, yine 168 öğrenci ise taşımalı eğitim kapsamında eğitim görmektedir.
2005 yılı İçerisinde SRAP kapsamında İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü ile Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfımız işbirliğiyle Mayıs 2005'te13.000 YTL tutarında Dumlugöze İ.Ö.O ve Çukurbağ İ.Ö.O için Güzel Okulum Projesi hazırlanarak Proje Koordinasyon Merkezine gönderilmiştir. Kabul edilen proje temmuz ve ağustos aylarında uygulanmıştır.
Kaymakamlığımızın girişimleri sonucunda 18.046,25 YTL kaynak Karaman İl Özel İdaresinden Sarıveliler Köylere Hizmet Götürme Birliğine aktarılmış olup, bu kaynakla Civler,Daran Adiller Ortaköy,Koçaşlı, Esentepe, Koçaşlı İlköğretim okullarının onarımları yapılmıştır. Yine Merkez Ahmet Tufan Şentürk İlköğretim Okulu tuvaleti kaymakamlık, belediye ve Milli Eğitim Müdürlüğü işbirliği ile yapılarak eğitim ve öğretime hazırlanmıştır.Ayrıca 5 tane okula Atatürk Büstü Yapılmıştır.
3- Ortaöğretim. : İlçemizde 2 Lise eğitim hizmeti vermektedir. 2005-2006 eğitim-öğretim yılında İlçe merkezinde 163, Göktepe kasabasındaki lisede ise 106 öğrenci eğitim görmektedir.Lise başarısı son 10 yılda oldukça düşmüştür. Bunun sebebi ise öğretmen sıkıntısı ve başarılı öğrencilerin ilçeyi terk etmesi, büyük şehirlerdeki dershane hizmetlerinin ilçede verilmeyişinden kaynaklanmaktadır.
4- Yaygın Eğitim : Sarıveliler Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğünce 2004-2005 yılında 18 adet kurs açılmıştır.. 31 Aralık 2005 tarih itibariyle Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğünce 46 Adet çeşitli dallarda kurs açılmış, bu kurslarda 46 Adet öğretmen ile 1164 kursiyere eğitim verilmektedir.
5- İlçemizde yüksek öğretim kurumu bulunmamaktadır.
b) Kültür ve Turizm. : İlçemiz merkezinde tepe ören yeri, dede koyağı mevkisinde bulunan Yeşildirek Mağarası ile Mezarlık cami (Hacı Salih Camii), Göktepe kasabasında Göktepe körüstanı, ve Daran köyünde kızıl çukur, mevkilerinin tescili yapılmış turizm açısından önemi olan yerlerimizdendir. Bunların dışındaki kültür ve tabiat varlıklarının araştırılması için çalışmalarımız devam etmektedir.
c) Gençlik ve Spor : İlçemizde İlçe merkezinde 1, Adiller köyünde 1, Göktepe kasabasında 1 olmak üzere toplam 3 tane kullanılabilir spor alanı bulunmaktadır. Her yıl Kaymakamlık tarafından Voleybol, Futbol, Masa tenisi gibi spor dallarında turnuvalar düzenlenmekte, 19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramında Atletizm müsabakaları yapılmaktadır. İlçemizdeki sportif faaliyetlerin daha etkin hale getirilmesi için bir kapalı spor salonuna ve mevcut spor alanlarının standart hale getirilmesi önem arz etmektedir.
F- EKONOMİ :
a) Kamu Gelirler ve Giderleri :
1- Sarıveliler Malmüdürlüğünün 31 Aralık 2005 tarih itibari ile Bütçe gelirleri 1.385.421,24 YTL,, Bütçe giderleri 1.530.013,88 YTL,
2- Sarıveliler Belediyesinin 31 Aralık 2005 tarih itibariyle gelir toplamı :1.429.587,85 YTL, Gider toplamı ise 1.419.021,32 YTL dir.
3- Göktepe Belediyesinin 31 Aralık 2005 tarih itibariyle gelir toplamı 728.303 YTL, gider toplam 649.514375.606,73 YTL dir. Gider toplamı farkı emanet olarak 2006 yılına aktarılmıştır.
4- İlçe Özel İdare Müdürlüğü 31 Aralık 2005 tarih itibari ile gelirler toplamı 257.332,426 YTL, Gider toplamı :214.329,91 YTL ;
5- Sarıveliler Köylere Hizmet Götürme Birliğinin 31 Aralık 2005 tarih itibariyle Gelir Toplamı: 431.676,38 YTL, Gider toplamı ise 266.432,84 olduğu;
6- Sarıveliler Sosyal Yardımlaşma ve dayanışma Vakfının ise 331.12.2005 tarih itibariyle gelir toplamı ……..YTL, gider toplamı ise 309.417,59 YTL olmuştur.
b) Ticaret : İlçemizde önemli ölçüde ticaret merkezi bulunmamakta olup, Esnaf ve Sanatkarlar Odasında 231 faal, 232 terk etmiş olmak üzere 463 esnaf kaydı bulunmaktadır. Yine Malmüdürlüğüne kayıtlı olarak toplam 280 vergi mükellefi bulunmaktadır. Yine haftanın Cuma günleri İlçe merkezinde, Çarşamba günleri ise Göktepe kasabasında Pazar kurulmaktadır. İlçemizde Ziraat Bankası bulunmamaktadır. resmi kurumların ve vatandaşlarımızın banka işlemleri T.C. Ziraat Bankası Ermenek şubesi tarafından görülmektedir
c) Sanayi : İlçemizde önemli ölçüde sanayi tesisi bulunmamakta, küçük çaplı demircilik atölyesi ve marangoz atölyeleri bulunmaktadır. İlçemize küçük çaplı bir sanayi sitesi kurulması gerekmektedir.
e) İlçemizde faal durumda maden ocakları bulunmamaktadır.
f) Tarım-Hayvancılık-kooperatifler
1- Tarım : İlçemizin ekonomik durumu tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır. İlçe alanının %56,5 sı ormanlık ve fundalık alan, %17.5 Kültür ve arazi alanı, %19,5 si çayır ve mera alanı, %6,5 lik kısmı ise ürün getirmeyen (yerleşim ve tarıma elverişsiz ) alandır.
Bu özelliğinden dolayı İlçemizde tarım yeterince gelişmemiştir. İlçemizde son zamanlarda arıcılık ve meyvecilik alanında gözle görülür gelişmeler olmaktadır. Toplam tarımsal arazinin % 35,9 sulanabilir arazi, %64,1 i ise sulanamayan arazidir. İlçe genelinde 164 traktör bulunmaktadır. 2180 çiftçimiz DGD projesinden yararlanmaktadır.
2- Hayvancılık : 31 Aralık 2005 tarih itibariyle İlçemizde 8145 adet fenni kovan,315 adet kütük kovan bulunmakta olan İlçemizde yıllık 15.2 ton bal üretimi yapılmaktadır. Yine İlçe genelinde 2537 sığır mevcudu, 1050 koyun, 5200 kıl keçisi olmak üzere toplam 6250 küçükbaş hayvan bulunmaktadır.2005 yılı içinde 560 Adet suni tohumlama yapılmıştır.Toplam kümes hayvanı 4600 dür.İlçemizde yıllık süt üretimi 1500 ton olup, üretilen süt Ermenek İlçesinden özel bir işletmeci tarafından toplanarak değerlendirilmektedir.Yine İlçemizde 80.000 Adet yumurta, 84 ton bal üretimi yapılmaktadır.
3- Kooperatifler : Göktepe kasabasında 1 adet Tarım Kredi Kooperatifi bulunmakta olup, Dumlugöze Köyü ile Koçaşlı köyümüzde olmak üzere iki adet Tarımsal Kalkınma Kooperatifi ve Çevrekavak köyünde de bir Sulama Kooperatifi bulunmaktadır. İlçemizde daha önceleri birkaç kooperatif kurulmuş, ancak başarısız olduklarından kapanmıştır. Yine İlçemizde “Meyve Üreticileri Birliği “ kurulmuştur.
g) Çevre ve Orman :
1-Çevre : İlçemizin rakımının yüksek olması, ormanlık alanların çok olması, ve çevreye zarar verebilecek sanayi tesislerinin olmadığından İlçemiz ve köylerinde hava kirliliği bulunmamaktadır. Ancak ilçemizde kanalizasyon şebekeleri de bulunmamaktadır.
2- İlçemiz alanının % 56,5 ormanlık olandır. Bu ormanlık alanın Koruluk alan (8180. ha.) Bozuk Koru alan (11493,5 ha) dır. Mevcut orman alanında ise Meşe, çam, köknar, sedir ve ardıç ağaçları bulunmakta, kısmen ise Akdeniz iklimine özgü maki grupları da görünmektedir.
h) Sağlık :
İlçemiz Merkezinde Sağlık merkezi ve Göktepe kasabasında 1 Sağlık Ocağı mevcuttur.
1- Sağlık merkezi: 3 doktor,1 diş hekimi,1 sağlık memuru, 6 hemşire, 2 ebe, 2 tıbbi sekreter,1 Laborant Teknisyeni,2 röntgen teknisyeni, 1 memur, 3 hizmetli, 1 şoför ve 1 Ambulans ile sağlık hizmetlerini yürütmektedir. Merkez Sağlık Ocağına bağlı olarak Adiller ve Civler köylerindeki Sağlık evlerinde birer ebe görev yapmaktadır Merkez Sağlık Ocağı ,Adiller, Ortaköy, Civler, Civandere ve İlçe Merkezinde toplam 7787 kişiye hizmet verilmektedir.
31 Aralık 2005 tarih itibariyle Sarıveliler Merkez Sağlık Ocağı tarafından 18725 kişiye poliklinik hizmeti verilmiştir.
Yine Sağlık Grup Başkanlığının iş ve işlemleri Sağlık Merkezi tarafından yürütülmektedir.
2- Göktepe Sağlık Ocağı; 1 doktor,1 hemşire, 2 Ebe 1 tıbbi sekreter,1 sağlık memuru,1hizmetli ve 1 hizmet aracı ile sağlık hizmetlerini sürdürmektedir. Göktepe Sağlık Ocağına bağlı Esentepe, Dumlugöze, Çukurbağ, köylerinde sağlık evleri bulunmasına rağmen Esentepe ve Çukubağ köylerinde ebe olmadığından sağlık evleri kapalı durumdadır.Dumlugöze sağlık evinde ise 1 ebe bulunmaktadır. Ayrıca Günder,Daran, ve Koçaşlı köylerinde sağlık evi kadrosu bulunmasına rağmen ödenek olmadığından sağlık evleri yapılamamıştır. Göktepe Sağlık Ocağı Dumlugöze, Daran,Koçaşlı,Günder,Işıklı,Çukurbağ,Esentepe,Uğurlu ve Çevrekavak köyleri ile Göktepe kasabasına toplam 9199 kişiye hizmet vermektedir.
Sağlık Grup Başkanlığınca 2005 yılı içinde yapılan ETF çalışmalarına göre toplam nüfus 13496 dır. Sosyal Güvenlik olarak ise 1665 kişi Bağ-Kurlu, 800 kişi Emekli Sandığına tabi, 1812 kişi SSK mensuptur. 31 Aralık 2005 tarih itibariyle 5719 kişi yeşilkart sahibidir.
21 Eylül 2005 tarihinde Sağlık Merkezimiz 24 saat hizmet vermeye başlamış, fiilen 3 doktor çalışmaktadır. Doktor ihtiyacı geçici görevlendirmelerle sağlanmaya çalışılmaktadır. İlçemiz genelinde sağlık hizmetlerinin daha sağlıklı yürütülebilmesi için 3 doktor,2 hemşire,6 ebe,1 sağlık memuru,2 çevre sağlığı teknisyeni,1 laborant teknisyeni ve 1 şoföre ihtiyaç duyulmaktadır Göktepe Sağlık Ocağı için donanımlı 1 ambulansa daha ihtiyaç duyulmaktadır.
G - ULAŞTIRMA VE ALT YAPI
a) Enerji : İlçe merkezi ve köylerimizin tamamında elektrik bulunmaktadır. Özellikle kış aylarında meydana gelen arızalar İlçe genelinde zaman zaman sıkıntıya sebep olmakta olup, MEDAŞ İşletme Başmühendisliğinde bu arızalara bakabilecek teknik elamana ihtiyaç duyulmaktadır. İlçe merkezinde 1067 Göktepe kasabasında 625, Köylerde ise 2579 olmak üzere toplam 4271 elektrik abonesi bulunmaktadır. Yine Dumlugöze ve Civandere köylerimizden Alanya yayla ve mezralarına elektrik verilmektedir.
Sarıveliler MEDAŞ İşletme Başmühendisliğinde 1 personel bulunmakta, Elektrik arızaları ve sayaç okuma işleri müteahhit tarafından yürütülmektedir.
b) Ulaştırma :
1- Karayolları : Sarıveliler-Taşkent, Sarıveliler-Ermenek, Sarıveliler-Alanya yolları karayolları ağında bulunan yollarımızdır. Kara yolları ağımızdaki yollarımız asfalt olup, Sarıveliler-Taşkent yolunun karahasan geçidinden İlçe merkezine kadar olan kısımda yol genişletme ve alt yapı çalışmaları devam etmekte, 2006 yılı içinde asfaltlamasının yapılması planlanmaktadır. Yine Sarıveliler-Alanya yolumuzun ise ilçe merkezinden itibaren Karaman il sınırına kadar olan bölümünde asfaltlama çalışmaları 2005 yılı içinde tamamlanmıştır.
2) Köy Hizmetleri yol ağında bulunan Sarıveliler- Adiller-Göktepe-Çukurbağ yolunda 2005 yılı içinde 2. kat asfaltlama çalışmaları tamamlanmıştır. Göktepe-Günder-Işıklı , Sarıveliler-Ortaköy-Civler, Sarıveliler-Uğurlu-Esentepe yollarımız asfalttır. Köy hizmetleri yol ağındaki Göktepe-Günder-Işıklı- Daran yolunun Işıklı-Daran arasaı 1 kat, diğer kısmı ise 2 kat asfalt kaplaması için projeler hazırlanarak AB Köy bazlı Yatırım Programına teklifi yapılmıştır. Göktepe-Adiller-Ortaköy yolunda 2005 yılı içinde asfalt yama çalışmaları yapılmıştır. Uğurlu-Esentepe yolunun asfaltı da bozuk durumda olup 2006 yılı içinde bakaım-onaraım yapılarak asfaltlaması planlanmaktadır.. Daran-koçaşlı-Dumlugöze yolu stablize durumda olup, bazı bölgelerde heyelan tehlikesi bulunmaktadır. Çukurbağ-Dumlugöze (yeni yol) heyelan yüzünden kış aylarında ulaşıma kapalıdır. Ulaşım Çukurbağ-Koçaşlı-Dumlugöze hattından sağlanmakta, Çukurbağ-Koçaşlı arasında da ciddi anlamda heyelan tehlikesi bulunmaktadır. Esentepe-Göktepe arası stablize olup, asfaltlanması gerekli olan yollarımızdandır.
c) Haberleşme : İlçe merkezi ve tüm köylerimizde telefon bulunmakta olup, 6 adet santralde 2937 hat bulunmakta olup, bu hatların 2654 ü dolu durumdadır. Türk Telekom Sarıveliler bakım sorumluluğunda personel bulunmamakta bakım işleri Ermenek Türk Telekom Şefliği tarafından yürütülmektedir. Özellikle kış aylarında şebekede ortaya çıkan arızalara zamanında müdahale edilememektedir. Bu yüzden kış aylarında köylerle uzun zamanda irtibat kurulamamaktadır. İlçe merkezinde TÜRKCELL, TELSİM, ve AVEA GSM vericileri, Göktepe kasabasında ise TÜRKCELL ve TELSİM vericileri bulunmaktadır. İlçemize bağlı Çukurbağ, Dumlugöze Koçaşlı, Daran köyleri ile Civandere ve Civler köyünün bir kısmında GSM telefonları çalışmamaktadır.
PTT hizmetleri ile ilgili olarak İlçe merkezi ve köylerden gelen mektup,havale koli, APS gibi hizmetleri haftanın 3 günü Ermenek İlçesine, haftanın üç günü ise Köylere posta seferleri yapılmaktadır. Yine PTT Merkez Müdürlüğü 2005 yıl başından itibarin PTT BANK hizmetine açılmış her türlü para hareketleri ONLİNE olarak gerçekleşmektedir.
PTT Merkez Müdürlüğünce İlçe merkezi ve köylerimizdeki 300 adet SSK emeklisine,750 adet 2022 Sayılı Yasaya göre emekli ve 90 Emekli Sandığından emekli olan 1140 adet emeklilerin maaşları ödenmektedir.PTT 2005 yılından itibaren PTT BANK hizmete açılmış olup, her türlü para hareketleri ONLİNE olarak gerçekleştirilmektedir.
İlçemizde TV yayınları olarak TRT 1, TRT2, TRT 3 yayınları ile özel yayın kanalları izlenmektedir. Köylerimizde ve İlçe merkezinde vatandaşlarımızın çoğunluğu uydu alıcıları kullanarak tüm yayınları izlemektedir.
d) Köy Hizmetleri : İl Özel İdaresinden (Köy Hizmetlmeri) 2005 yılı içinde köylerimize arazi sulama, içme suyu ve yol bakımı için önemli ölçüde yardım yapılmıştır. Kaymakamlığımızca verilen yardımların yerinde takibinin yapılması sonucu verilen yardımlar amacı doğrultusunda kullanılmıştır. İl Özel İdaresi tarafından Köylerimize verilen çimento, boru ve diğer nakti yardımlara ilişkin tanzim edilen cetvel ek-2 olarak sunulmuştur.
MAHALLİ İDARELERİN DURUMU
• BELEDİYELER :
1- Sarıveliler Belediyesi : Sarıveliler Belediyesi 1967 yılına kadar köy statüsünde olup, 1967 yılında Turcalar ve K.Karapınar köylerinin birleşmesi ile Sarıveliler Belediyesi kurulmuştur. Sarıveliler Merkez Belediyesinde 2000 nüfus sayımına göre 6718 nüfus bulunmakta olup ,8 Mahalleden oluşmaktadır. Belediye Meclisi 9 üyeden oluşmaktadır. Belediyenin bünyesinde 20 memur kadrosu olup, 8 kadro doludur. 23 adet geçici mevsimlik işçi ile hizmetlerini belediyeye ait binada yürütmektedir. Halen belediyede 12 adet boş kadro bulunmaktadır. Belediyede 944 Emlak vergisi (Bina) mükellefi, 1067 elektrik abonesi, 950 su abonesi mevcuttur. Belediyenin 2006 yılı bütçesi 2.328.417 YTL tutarındadır. 31 Aralık 2005 taraih itibariyle belediyenin 1429.587,85 YTL geliri, 1.419.021,32 YTL gideri olmuştur. Belediyede halen 1 dozer, 1 grayder, 1 paletli yükleyici , 1 lastikli kazıcı,1 traktör, 2 damperli kamyon, 1 çöp aracı, 1 itfaiye aracı, 1 petrol tankeri, 1 Vidanjör,1 Halk otobüsü ve 2 hizmet aracı bulunmaktadır. Bunun yanında belediyeye ait bir petrol istasyonu bulunmakta, İlçe geneline hizmet vermektedir. Alt yapı hizmetleri olarak kanalizasyon , şehir içi düzenlemesi gibi çalışmalar mevcut değildir. İlçe merkezinin en önemli sorunlarından biri kadastro olmadığından imar planları da uygulanamamaktadır. İlçe merkezinde 2005 yılı içinde kadastro çalışmalarına başlanmış halen çalışmalar devam etmektedir.
2- Göktepe Belediyesi : Eski adı Fariske olan kasaba 1967 yılında Göktepe ismini almıştır.Göktepe Belediyesi 1956 yılında kurulmuş olup, hizmetlerine belediyeye ait binada yürütmektedir. Belediyede 21 adet memur kadrosu bulunmakta olup, bu kadrolardan 7 kadro dolu durumdadır. 5 mahallesi bulunan belediyede 9 meclis üyesi bulunmaktadır. Belediyeye ait 2 hizmet aracı, 3 adet kamyon,1 adet otobüs, 1 adet çöp aracı,1 adet itfaiye aracı, 1 adet traktör, 1 adet traktör kepçesi.,1adet paletli yükleyici, 1 adet vidanjör, 1 greyder ve 1 adet minibüs bulunmaktadır. Belediyede 2005 yılı içerisinde geçici işçi bulunmamaktadır. Belediyenin 2006 yılı bütçesi 1.500.000 YTL olarak kabul edilmiştir. Belediyenin 2005 yılı içinde 649.514 YTL geliri, 728.303 YTL gideri olmuştur. Gider farkı Emanete alınarak 2006 yılına aktarılmıştır. Belediyede 31 Aralık 2005 tarih itibariyle 517 su abonesi, 738 emlak vergisi mükellefi bulunmaktadır. Altyapı hizmetleri olarak kanalizasyon, şehir içi düzenlemesi gibi çalışmalar mevcut değildir. Beldenin en önemli sorunlarından biri kadastro olmadığından imar planları da uygulanamamaktadır.
3- Sarıveliler Köylere Hizmet Götürme Birliği : Sarıveliler Köylere Hizmet Götürme Birliği 13 köy muhtarlığının birleşmesi ile 1992 yılında kurulmuş olup, Saymanlığı Yazı İşleri Müdür V. tarafından yürütülmektedir. Birliğimizin Adiller köyünde 1, Çukurbağ köyünde 1 olmak üzere 2 adet binası bulunmakta, Çukurbağ köyündeki bina köy tüzel kişiliğinin kullanımındadır. Diğer bina için proje fizibilite çalışmaları devam etmektedir.
31Aralık 2005 tarih itibari ile Birliğin 431.676,38 YTL geliri olup, 266.432.84 YTL gider olmuştur. Sarıveliler Köylere Hizmet Götürme Birliğinden köylerimize yardım ve diğer köy işlerinin yapılması için 137.954,00 TL tutarında harcama yapılmıştır. Bunun yanında İlköğretim okul onarımları için 18.056,00 YTL, ana sınıfı için mefruşat ve diğer malzeme alımı için 36.492,00 YTL, OKS ve ÖSS kursları için yaprak test deneme sınavları ve kitap alımı için (275 öğrenciye)15.741,00 YTL ödeme yapılmıştır. 2006 yılı içerisinde Birliğimiz imkanları ile Köylerimize yardım yapılmaya devam edilecektir.
B- KÖYLERİMİZ : İlçemize bağlı 13 köy ve 1 mezra (Koçaşlı-Göksu) bulunmaktadır. Köylerimizin tamamının elektrik, telefon, Okul, Cami ve kapalı devre içme suyu şebekesi mevcut olup, ulaşım yönünden önemli ölçüde bir güçlük bulunmamaktadır. Köylerimizin geçim kaynağı genelde tarım ve hayvancılığa dayanmakta olup, emniyet ve asayiş yönünden önemli bir sorun bulunmamaktadır. Köylerimize ilişkin hazırlanan bilgi formu (ek-1) dedir. Köylerimizin hiç birinde kanalizasyon bulunmamaktadır.
ASAYİŞ VE GÜVENLİK DURUMU :
A- EMNİYET : İlçemizde Emniyet Amirliğinin kurulması Bakanlar Kurulunun 04.03.1992 tarih ve 92/ 2793 sayılı kararı ile kararlaştırılmış ve 18 Mart 1992 gün ve 21175 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmasına rağmen henüz kuruluşunu tamamlamamıştır.. İlçemizin Emniyet ve asayişi İlçe Jandarma komutanlığı tarafından yürütülmektedir. Emniyet teşkilatının kurulması durumunda lojman sıkıntısı olacaktır.
B- İLÇE JANDARMA KOMUTANLIĞI : İlçe Jandarma Komutanlığı 01.Ocak 1992 tarihinde fiilen göreve başlamış, 1998 Aralık ayında ise yeni hizmet binasına taşınmıştır. İlçe Jandarma Komutanlığının bünyesinde Sarıveliler Merkez Jandarma karakolu, bulunmaktadır. Göktepe karakolunun kapanmıştır.. Komutanlığın bünyesinde 4 Astsb, 3 uzman çavuş, ve 60 er ve erbaş mevcut olup, 1 binek aracı, 1 land-rower 2 fort transit aracı ile hizmetlerini yürütmektedir.
C- GENEL ASAYİŞ : İlçemizin genelinde yasa dışı yıkıcı, bölücü anarşi ve terör olayları bulunmamakla birlikte İlçenin turizm alanı olan Alanya ilçesi ile komşu olması, ve İlçemiz sınırları içerisindeki bölgede sarp kayalıkların olması nedeni ile yasadışı unsurların barınmasına imkan verebilecek yerlerin bulunması bu unsurlar için İlçemizin bazı kısımlarının üst bölge olarak kullanılabilecek bir konumu vardır. İlçemizde işlenen suçlar genelde, Orman kanununa muhalefet, ve kız kaçırma, darp gibi olaylardır.
YÜRÜTÜLMEKTE OLAN BELLİ BAŞLI ÇALIŞMALAR
31 Aralık 2005 tarih itibariyle Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfınca (SRAP) Sosyal Riski Azaltma Projesi kapsamında 982 aile müracaatçı olmuş, 624 aile hak sahibi olmuştur.1267 ilk ve ortaöğretimde okuyan öğrenci eğitim yardımından, 0/6 yaş gurubu 332 çocuk şartlı nakit sağlık yardımından, 8 kişide gebelik yardımından yararlanmıştır. 275 ailenin ise müracaatı değerlendirmeyi beklemektedir.
SRAP kapsamında gelir getirici alt proje olarak 26, geçici istihdam projesi 1, Sosyal Hizmet Projesi 16 adet olmak üzere toplam 43 adet proje, Proje koordinasyon Birimine gönderilmiştir. Sosyal Hizmet Projesi olarak “Güzel Okulum” projesinin parası gelmiş olup, Dumlugöze ve Çukurbağ ilköğretim okullarının tamir ve bakımı yapılmıştır. 9 kişilik gelir getirici kilit parke taşının sözleşmesi imzalanarak parası gelmiş, parke taşı üretimine başlanmıştır. 14 kişilik gelir getirici alt proje olarak sunulan süt sığırcılığı teşvik projesi kabul edilmiş çalışmaları devam etmektedir. 9 kişilik koyunculuğu teşvik projesi kabul edilmiş, koyunlar alınarak vatandaşlara dağıtımı yapılmıştır..Ayrıca önceki yıllarda uygulanan projelerden geriye dönen kaynakla 35 aileye 2 şer dekarlık kayısı projesi hazırlanarak 7813 YTL Vakıf imkanları ile 50 kişiye korunga üretimi projesi yapılarak 3.016,50 YTL, ödeme yapılmıştır. Bunların yanında Vakfımızca 34 Kişilik Kardelen soğanı üretimi projesi 10.200 YTL, 3 kişilik etlik hindi üretim projesi 13.213 YTL, 2 kişilik Un dükkanı projesi 9.000 YTL, 1 kişilik Elektrik ve bilgisayar malzemesi dükkanı projesi4.500 YTL,1 kişilik terzi atölyesi projesi 3.800 YTL,1 kişilik Bakır işlemeciliği ve levha yazım projesi 5226 YTL hazırlanmış, projeler şartlı olarak onaylanmış, uygulama aşamasındadır.
YATIRIM FAALİYETLERİ
A- KAMU YATIRIMLARININ GENEL DURUMU :
1- İlçemizde yapılmakta olan Hükümet Konağının inşaatı tamamlanmış 2005 Aralık ayı içinde Yeni Bina Hizmet vermeye başlamıştır..
2- Sarıveliler-Taşkent karayolunun karahasan geçidinden İlçe merkezine kadar olan kısmının genişletme çalışmaları İlçe girişine kadar tamamlanmış, 2006 yılı içinde geri kalan kısmının tamamlanması ve asfaltlanması yapılacaktır..
3- Çukurbağ- Dumlugöze hattında yeni yapılmakta olan yolun alt yapısının ve yapılmayan kısmının tamamlanarak ulaşıma açılmıştır. (Ancak kış aylarında heyelan nedeni ile kapalı durumdadır.
4- İlçe merkezinden Civler-Civandere-Alanya karayolunun karayollarınca asfaltlama çalışmaları tamamlanmıştır.
5- Günder Köyü sulama projesi için ihtiyaç olan tüm malzemeler temin edilmiş, pompa evi yapımına başlanmış, pompaj sisteminin 2006 yılı içinde faaliyete geçmesi planlanmaktadır.
6- 2005 yılı içinde İlçe Merkezinde 5 mahallede (Baş Mahalle, Karakaya Mahallesi, Turcalar Mahallesi, Ulucami Mahallesi,) Göktepe Kasabasında 3 Mahallede (Gülpazar,Göksu, Yeşilyurt Mahalleleri) ve Adiller,Civandere,Civler,Çevrekavak ve Ortaköy köylerinde Kadastro çalışmalarına başlanmış, çalışmalar halen devam etmektedir.
• ÖNEMLİ KAMU YATIRIMLARI
İlçemizde 2006 yılı içerisinde ;
Ulaşım olarak; Karayolları yol ağında olan yollarımızın gerekli bakım ve onarımları ile alt yapılarının tamamlanması,
Köy Hizmetlerei ağında bulunan Daran-Koçaşlı/Dumlugöze yolunun genişletme ve alt yapısının tamamlanarak stabilize hale getirilmesi, Uğurlu-Esentepe yolunun bakım-onarımının yapılarak asfaltlanması.
Arazi Sulaması; Dumlugöze köyünde 1500 m . kanal yapılmış olup, geri kalan kısmının tamamlanması, Civler Köyünde 730 M . kanal yapılmış olup, devamının yapılması, Günder Köyünün Pompaj sisteminin faaliyete geçirilmesi, Civandere köyüne 3000 m . boru verilmiş olup, sistemin faaliyete geçirilmesi ;
İçme Suyu ; Esentepe köyü içme suyu şebekesinin değişmesi projesi hazırlanmış, Proje AB. Köy Bazlı Yatırım Proğramına teklif edilmiştir.
Sağlık Hizmetleri; Sağlık Merkezinin 24 saat çalışma sisteminde olduğu, sağlık hizmetlerinin daha verimli olması için yeterli doktor ve diğer personel atamalarının yapılması, Kapalı durumdaki (Esentepe,Çukurbağ ) köy sağlık evlerinin ebe ataması yapılarak faal hale getirilmesi.
Eğitim Hizmetleri; Tüm okullarımız 2005 yılı içinde onarımları yapılmış olup, onarıma ihtiyaçlı okulumuz bulunmamaktadır. Ancak Göktepe kasabasına yapılması planlanan PİO nun yapılarak hizmete açılması;
Önem arz etmektedir.
ÖNCELİKLİ SORUNLAR
1- İlçemizde bulunan resmi dairelerde özellikle uzman personel sıkıntısı çekildiği, tüm dairelerimizdeki müdürlüklerin vekaleten yürütüldüğü göz önüne alınarak özellikle müdürlük ve diğer kadrolara atamaların yapılması önem arz etmektedir.
2- İlçe merkezinde Kamu görevlilerinin kalabileceği binaların bulunmaması nedeni ile İlçede kalan kamu görevlilerinin ve dışarıdan gelecek misafirlerin kalabileceği bir misafirhanenin yapılması veya ilçe merkezinde toplu konut sahaları oluşturularak konut yapımına gidilmesi,
3-İlçemize bağlı köyümüzdeki ilköğretim 2. kademe öğrencilerinden 123 öğrenci Ermenek'te eğitim görmektedir. Yine 82 öğrenci taşımalı eğitim görmekte olup, toplan 205 öğrenci ya taşınarak, yada Ermenekte öğrenim görmektedir. Ermenek'teki YİBO nun yetersiz geldiği için İlçemize bir yatılı ilköğretim bölge okulu (YİBO) veya pansiyonlu ilköğretim okulunun (PİO) açılması gerekmektedir. Bu konudaki çalışmalar başlamıştır.
4- İlçemizde sportif faaliyetlerin yapılabileceği bir alan bulunmadığından gençlerimizin kahvehanelerde boş vakit geçirdikleri dikkate alındığında gençlerin sportif faaliyetlere yönlendirmek amacıyla spor alanları açılmalıdır.
5- İlçe merkezindeki esnaflara ait iş yerlerinin sağlıklı olmadığı göz önüne alınarak sağlıklı işyerlerinin oluşturulması için İlçe merkezinde Belediye tarafından bir iş hanı yapılması için çalışmalar devam etmektedir.
6- İlçemizdeki tabi güzellikler, tarihi kalıntılar (Uğurlu,Çukurbağ,Göktepe köristanı ) ile yayla turizmine elverişli olması dikkate alınarak Sarıveliler-Alanya yolunun genişletilerek asfaltlanması ve turizme yönelik alt yapıların oluşturulması,
7- İlçemizde kiraz, ceviz. armut, elma, üzüm gibi değişik meyveler yetiştirilmekte olup, bunların daha da geliştirilmesi ve pazarlama imkanlarının arttırılması amacıyla İlçe merkezinde “Meyve Üreticileri Birliği” kurulmuştur. İlçe merkezinde bir meyve halinin bulunması büyük önem arz etmektedir.
8- İlçemizin en önemli sorunlarından bir tanesi orman ve arazi kadastrosunun olmamasıdır. Dolayısıyla orman köylerimizde özellikle ormanın korunması konusunda büyük sıkıntılar yaşanmaktadır. Ayrıca İlçe merkezinde imar planları uygulanamadığından şehrin düzenli gelişmesi sağlanamamaktadır. Bunun için 2005 yılı içinde İlçe merkezi ve bazı köylerimizde kadastro çalışmalarına başlanmış, çalışmalar halen devam etmektedir. Kadastro çalışmalarının tüm ilçe genelinde tamamlanması gerekmektedir.
9-Göktepe beldemizdeki T.C. Ziraat Bankasının 2002 yılında kapatılması nedeni ile İlçe esnafının ve kamu kurumlarının mevduat ve bankacılık işlemleri Ermenek' teki Ziraat Bankası aracılığı ile yapılmaktadır. Ermenek İlçesinin İlçemize olan uzaklığı ve konunun önemine binaen İlçemizde acilen bir kamu bankasının bulunması büyük önem arz etmektedir.
GENEL DEĞERLENDİRME VE SONUÇ
Sarıveliler İlçemizin ekonomisi tarıma ve hayvancılığına dayalı olup, tarım ürünlerinin dışında önemli ölçüde geliri bulunmamaktadır. İlçenin gelir seviyesinin yükseltilmesi için, S.Y.D.Vakfı, ve İl Özel İdaresi tarafından hazırlanacak projelerle mevcut tarım ürünlerinin değerlendirilmesi önem arz etmektedir. Yine AB kaynaklı, ve Dünya Bankası kaynaklı projelerle İlçedeki tarımsal ve hayvansal ürünlerin kalite ve kapasite bakımından arttırılarak en iyi şekilde pazarlamasının sağlanması gerekmektedir.
İlçemiz nüfusu çok genç bir nüfusa sahip olmasının yanında bu nüfusun büyük çoğunluğu işsiz durumdadır. İlçemiz halkından büyük bir kısmı tarım, inşaat , turizm ve tekstil işlerinde çalışmak üzere diğer illere mevsimlik olarak gitmektedir.
İlçemizde yaşam şartlarını belirli bir seviyeye yükseltilmesi için tespit ettiğimiz yukarıdaki öncelikli sorunların çözülmesi gerekmektedir.
2006-2007 yıllarında Sarıveliler Kaymakamlığı olarak hedefimiz öncelikle eğitim-sağlık ve tarımda kalitenin arttırılarak, yaşam standardının yükseltilmesidir.
Hazırlayan : Mustafa İNAN
Kaymakamlık Personeli
|
)
